Tarihi Mustafa Paşa camii tezyinat süslemelerine kavuşuyor

Tarihi Mustafa Paşa camii tezyinat süslemelerine kavuşuyor

Kitabesinden de anlaşıldığı üzere Mustafa Paşa Camii 1492 yılında inşa edilmiş ve yüksek bir mimari yapı ve sanatı barındıran tarihi eser kapsamındadır.

İslami motiflerin güzel süslemeleri ile göz kamaştıran caminin restore çalışmaları, kalem işinin son teknik aşamalarına ulaşmış durumda. Tezyinat (Kalem İşi), bir mimari eserde cami, türbe, mescid, saray, kasır, köşk, yalı v.b. gibi yapıların kubbelerini, tavanlarını ve iç duvarlarını sıva, ahşap, bez, taş, deri gibi malzemeler üzerine renkli boyalar, kabartma ve bazen de altın varak kullanılarak ince uzun kıllı kalem tabir edilen fırçalarla yapılan süsleme sanatına denir. Bu tezyinatı yapan kişiye de kalemkâr denir. Süsleme sanatları milletlerin kültür, sanat anlayışını ve tarzını gösteren unsurların başında yer alır. Asırlar boyu çok geniş bir alana yayılmış olan türk boylarını, uzun yıllar çok farklı inanç ve sanat anlayışına sahip olan toplum ve medeniyetlerle yapmış olduğu ilim ve sanat ilişkileri nedeni ile günümüzde zengin ve benzeri bulunmayan bir kültür hazinesine sahip olmaktayız.

Mustafa Paşa Camisinde çalışan nakkaş Ercan Yılmaz yaklaşık beş aydır süslemeler üzerine çalıştıklarını belirtti. Altı kişiyle işe başlanılan kadroda, işlerin yavaş yavaş sona ermesi nedeniye 4 kişi kaldıklarını söyledi. Selçuklulardan beri bu sanatın var olduğuna işaret eden Yılmaz "Osmanlının son dönemi ve batıya yönelme dönemi ile klasik devir etkisini azaltarak yerini batı etkisi ile oluşan uslüp (ampir, barok, rokoko) kalemişleri uygulanmaya başlamıştır. Bu devirde, bu uygulamayı genelde rum ustaları yaparmış. Tezyinat sanatı sadece cami, türbe ve saray gibi yapılarda değil, günümüzde herhangi bir mimari yapının dekorunda da kullanılmaktadır" dedi. Mekâna mana katan sanat olarak nitelendirilen süslemeler, orjinalliği korunarak yapılıyor. Ercan Yılmaz kubbe, tavan ve duvarlarda görülen, mala ile yapılan alçı süslemeleri olarak isimlendirilen malakari teknik işinin de mevcut olduğunu söyledi. Sıva üstü, ahşap üstü, mermer ve taş üstü ,malakari, kumaş ve deri üstü diye dört tekniğin olduğu kalem işi sanatı 15 ve 16. yüzyıllarda işinin zirvesini yaşarken, şimdi yokolma tehlikesi ile karşı karşıyadır.