Şehirlinin bahçesi balkonda

Şehirlinin bahçesi balkonda

Yemek yaparken çorbanıza ya da salatanıza bahçenizde yetiştirdiğiniz bitkileri kullanmak ister misiniz?

Evinizde kendinize bir yaz bahçesi kurabilir, balkonunuzda veya pencerenizde nane, kekik, fesleğen, maydanoz, domates ve biberiye yetiştirebilirsiniz.

“Her sabah güneş doğarken elindeki minik çaydanlıkla terastaki bitkileri büyük bir ilgiyle sulardı. Her biriyle ayrı ayrı konuşur, anne şefkati gösterirdi: ‘Benim minik sardunyalarım, menekşelerim nasılmış bugün? Ya mis kokusuyla çeri domateslerim, keyfiniz iyice mi?’ Şehrin o keşmekeşliği, curcunasına inat anneannemin terastaki balkon bahçesi hepimize iyi gelirdi. Evde ya da dışarıda bunalan, terastaki bitkilerin kokusuna bırakırdı kendini. Böylece bir süreliğine de olsa zihnini günlük hengâmeden sıyırıp rahatlardı. Anneannem vefat edeli çok oldu. Geriye ne bahçe kaldı ne de mis kokulu fesleğenler.”

Zuhal Sarı’nın dem vurduğu gibi büyükşehir hayatı, insanı tabiattan zorunlu olarak kopardı. Tatil günleri dışında da toprakla buluşabilen, yazlık ya da köyündeki bahçesinde meyve-sebze yetiştiren kişi sayısı, bir elin parmaklarını geçemiyor ne yazık ki. Apartman hayatına mahkûm olan birçoğumuzun bırakın bahçeyi evinin önünde bir ağaç bile yok. Oysa istersek, evlerimizde her an bitkilerle haşır neşir olabiliriz. Nasıl mı?

Küçük de olsa güneş alan bir balkonunuz varsa kolları sıvayın. Balkonunuzda küçük bir bahçe kurmak için ihtiyacınız olan malzemeler: Saksı, hazır toprak ve sebze fidesi. Biber türleri, salatalık, patlıcan, fasulye, domates, yeşil soğan, kiraz ve çilek balkonda en kolay yetişen sebze-meyvelerden. Toprakla meşgul olmak insanın negatif elektriğini alıp götürüyor. O halde ne bekliyorsunuz harekete geçmek için?

HANGİ MEVSİMDE HANGİ BİTKİYİ YETİŞTİREBİLİRSİNİZ?

  • Yazın balkonunuzda baharlı otlar; fesleğen, kekik, adaçayı, lavanta, nane, maydanoz, biberiyenin yanı sıra domates, salatalık, patlıcan, fasulye, biber ve çilek yetiştirebilirsiniz.
  • Bu hobi sadece yaz aylarıyla sınırlı değil. Kışın da sebze yetiş-tirebilirsiniz; soğan, sarımsak, pırasa, marul, nane, maydanoz, kıvırcık, havuç tohumunu sonbaharda ekerseniz kışın hasadınızı yapabilirsiniz.
  • Nisan ve mayıs aylarında daha çok domates, patlıcan, salatalık, fesleğen, fasulye, reyhan, biber, bamya ekilebilir.

YENİ BAŞLAYANLAR TOHUM YERİNE FİDE EKMEYİ DENEMELİ

  • Saksılara tohum ekerek sebze ve ot yetiştirebilirsiniz. Ancak tohumdan fide çıkarmak zor olabilir. Bu yüzden fide ekmek yeni başlayanların işini kolaylaştırır.
  • Saksıda yetişen sebze ve otları iki günde bir sulamanız yeterli.
  • Marketlerde saksılar, toprak ve tohumlarla birlikte satılıyor. İstediğiniz bitkiyi, dikilmiş şekilde alıp rahatça evinize yerleştirebilirsiniz.
  • Yumurta kabuklarını güneşte kurutup gübre niyetine kullanabilirsiniz.
  • Bitkilerde yaprak biti görürseniz sabunlu su püskürtebilirsiniz.

BALKON SEBZECİLİĞİNİN PÜF NOKTALARI

  • Balkonda sebze yetiştirmenin bahçeye göre avantajları da var. Mesela toprağı işlemek gerekmiyor. Hazır topraklar zararlı yumurta ve yabanî ot tohumlarını barındırmıyor. Ayrıca toprak, saksıda daha çabuk ısındığı için bitkiler kolay büyüyor.
  • Fesleğen genelde kokusu için büyütülür fakat bu hoş kokulu otu, salatalarınıza da ekebilirsiniz.
  • Salatalık uzun ömürlü ve hastalıklara dayanıklı olduğu için saksıda yetiştirilmesi kolay.
  • Taze yenebilen yer fasulyesi veya sırık fasulye cinsleri de saksıda yetiştirilebilir.
  • Saksıda soğan, sarımsak, roka, tere, kereviz, pazı ve pırasa da büyütebilirsiniz.
  • Saksıdaki birkaç kök taze nohut, tarlalarda yediğiniz nohut tadını almanıza yardımcı olabilir.
  • Balkonda yetişen sebzelerin hasat zamanı kısa sürdüğü için salatalık, soğan, sarımsak, mısır, marul gibi sebzeler yılda birkaç defa ekilebilir. Ancak zamanında ilaçlama yapmayı unutmayın.
  • Ev yapımı ilaçlarla sebzelerinizi böceklere karşı koruyabilirsiniz.
  • Bitkilerinizi iki günde bir sulamanız yeterli.
  • Sebzeler geçici bitkiler olduğu için besin takviyesine ihtiyaç duymaz. Hazır organik besinlerden az miktarda kullanırsanız balkonunuzda organik tarım da yapmış olursunuz.
  • Fasulye, bezelye, mısır gibi iri tohumlar ekilmeden önce birkaç saat ılık suda bekletilirse daha çabuk çimlenir.
  • Domates, biber, patlıcan gibi fideleri tohumdan yetiştirmek istiyorsanız mart ayında tohumları, iyi toprak doldurulmuş saksılara seyrekçe serpin. Üzerini 1 cm toprakla örtün ve hafifçe bastırın. Saksıları oda sıcaklığında (18-20 derece) direkt güneş almayan aydınlık bir yerde tutun. Üzerini bir cam ya da streç film ile kapatırsanız tohumlar kısa sürede çıkar.
  • Domates, biber, salatalık, fasulye, patlıcan, mısır gibi sebzelerin çoğu bol güneş ister.
  • Marul, pazı, havuç, soğan gibi kök ve yaprakları kullanılan sebzeler hafif gölgeye toleranslılar.
  • Toprak, tahta veya plastik saksı kullanabilirsiniz. Plastik saksılar toprağın nemini uzun süre muhafaza ettiği ve hafif olduğu için daha uygun. Evde bulunan uygun kaplara delikler açarak saksı yapabilirsiniz.
  • Derin tahta kasaların içinde sebze güzel yetişir. Sebze yetiştirmek için en az 25-30 cm derinliğindeki saksıları ya da kasaları tercih edin.
  • Sebzelerin hepsi havadar mekânlara ihtiyaç duyar. Bu sebeple saksıları, aralıklı ve büyükten küçüğe doğru yerleştirin.